*Η φωτο προιόν επεξεργασίας
Ξεκίνησε στη Δυτική Μακεδονία ένα από τα μεγαλύτερα έργα οδοφωτισμού των τελευταίων ετών: 2.354 έξυπνα, αυτόνομα φωτιστικά LED τοποθετούνται σε 85 σημεία του εθνικού και επαρχιακού οδικού δικτύου, με προϋπολογισμό για την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας που ξεπερνά τα 9,3 εκατ. ευρώ. Στην Καστοριά, ήδη ξεκίνησαν παρεμβάσεις στον άξονα Δισπηλιού – Καστοριάς με σχεδιασμό για περίπου 70 πυλώνες αυτόνομου φωτοβολταϊκού φωτισμού. Πρόκειται αναμφίβολα για μια παρέμβαση που ενισχύει την οδική ασφάλεια σε σημεία που επί χρόνια βυθίζονταν στο σκοτάδι.
Κι όμως, πίσω από τα LED και τα φωτοβολταϊκά, παραμένουν κρίσιμα ερωτήματα. Η είσοδος της Καστοριάς από το Δισπηλιό δεν είναι απλώς ένας επαρχιακός δρόμος. Είναι μια κατοικημένη ζώνη, με έντονη επιχειρηματική δραστηριότητα, αυξημένη κυκλοφορία και σοβαρά προβλήματα προσβασιμότητας για πεζούς και… αρκούδες. Γιατί λοιπόν το έργο περιορίζεται στον αυτόνομο φωτισμό και δεν εντάσσεται σε ένα συνολικό σχέδιο αστικής αναβάθμισης; Γιατί δεν συνοδεύεται από πεζοδρόμηση, διαμόρφωση κοινόχρηστων χώρων, ενιαίο αστικό φωτισμό με σταθερή υποδομή και αισθητική ενοποίηση της εισόδου της πόλης;
Ακόμη πιο προβληματικό είναι το ζήτημα της αποσπασματικότητας. Στον συγκεκριμένο οδικό άξονα ήδη υπάρχουν διάσπαρτα φωτιστικά σώματα, εγκατεστημένα κατά τόπους, σε διαφορετικές χρονικές περιόδους και με διαφορετικά τεχνικά χαρακτηριστικά. Το αποτέλεσμα; Ένα μωσαϊκό παρεμβάσεων χωρίς ενιαία λογική, χωρίς συνολικό σχεδιασμό, χωρίς σαφή ταυτότητα. Θα δημιουργηθεί τελικά ένα συνεκτικό σύνολο ή απλώς θα προστεθεί ένα ακόμη «μπάλωμα» πάνω σε μια ήδη ανομοιογενή εικόνα;
Εδώ ανακύπτει και το ερώτημα του ρόλου του Δήμου Καστοριάς. Σε μια τόσο κομβική αστική είσοδο, υπάρχει ουσιαστική συνεργασία με την Περιφέρεια; Υπάρχει κοινό όραμα ή ο καθένας λειτουργεί εντός των στενών ορίων των αρμοδιοτήτων του; Γιατί αν η τοπική αυτοδιοίκηση δεν συντονιστεί σε τέτοιες παρεμβάσεις, τότε το αποτέλεσμα θα παραμένει τεχνικά επαρκές, αλλά χωρικά και λειτουργικά ελλιπές.
Η αλήθεια είναι πως τα έργα αυτού του τύπου —που βασίζονται σε κεντρικές προμήθειες και έτοιμα «πακέτα λύσεων»— συχνά επιχειρούν να καλύψουν το κενό της απουσίας ώριμων, ολοκληρωμένων μελετών από τις τοπικές τεχνικές υπηρεσίες. Δεν αντικαθιστούν όμως τον στρατηγικό σχεδιασμό. Δεν δημιουργούν πόλη. Δεν λύνουν δομικά προβλήματα. Απλώς φωτίζουν συμπτώματα.
Και κάπου εδώ, όσο κι αν θέλουμε να είμαστε αυστηροί, ο ρεαλισμός επιβάλλει μια παραδοχή: σε μια περιοχή που επί χρόνια περίμενε ακόμη και τα αυτονόητα από την Π.Ε, η παρέμβαση αυτή αποτελεί μια μικρή αλλά ουσιαστική ανακούφιση. Δεν είναι αυτό που θα έπρεπε. Δεν είναι αυτό που αξίζει στην είσοδο της Καστοριάς. Αλλά, όπως λέει και ο λαός… από το ολότελα, καλή και η Παναγιώταινα.
