Ποιος μιλά τελικά στην Καστοριά;
Υπάρχουν στιγμές στην τοπική πολιτική ζωή που ένα γεγονός λειτουργεί σαν μικρή χαραμάδα.
Μια χαραμάδα από την οποία αρχίζουν να φαίνονται πράγματα που μέχρι τότε παρέμεναν στο σκοτάδι.
Η υπόθεση της εφημερίδας ΟΔΟΣ είναι ακριβώς μια τέτοια περίπτωση.
Όλα ξεκίνησαν το 2021, όταν ο Δήμος Καστοριάς εξέδωσε δελτίο τύπου που στρεφόταν κατά της εφημερίδας. Το θέμα όπως ενημερωθήκαμε οδηγήθηκε στη δικαιοσύνη και, χρόνια αργότερα, ο Δήμος αναγκάστηκε να εκδώσει νέο δελτίο τύπου με τον τίτλο «Ανάκληση Δημοσιευθέντος Δελτίου Τύπου». Μόνο που η ανάκληση αυτή άφησε περισσότερα ερωτήματα απ’ όσα απάντησε.
Όπως σημειώσαμε ΕΔΩ και παρατηρεί και ο Κίμων Μηταλίδης σε πρόσφατη παρέμβασή του ΕΔΩ, το κείμενο του Δήμου κατάφερε κάτι μάλλον παράδοξο: να ανακαλέσει χωρίς να εξηγεί. Καμία αναφορά στο δικαστικό αποτέλεσμα. Καμία σαφής ενημέρωση για το τι ακριβώς συνέβη. Καμία ανάληψη ευθύνης.
Το δικαστήριο μίλησε. Η ανακοίνωση όμως του Δήμου παρέμεινε σιωπηλή για την ουσία.
Και εδώ αρχίζει το πραγματικό πολιτικό ζήτημα. Γιατί το θέμα δεν είναι απλώς ένα δελτίο τύπου που αποσύρθηκε.
Το ερώτημα είναι βαθύτερο: ποιος παίρνει τις αποφάσεις στον Δήμο Καστοριάς όταν πρόκειται για την ενημέρωση και τα μέσα ενημέρωσης;
Ο αποκλεισμός μιας εφημερίδας
Η εφημερίδα ΟΔΟΣ δεν είναι ένα τυχαίο έντυπο. Είναι μια από τις πιο παλιές και αναγνωρίσιμες έγκριτες φωνές της τοπικής δημοσιογραφίας. Όταν λοιπόν μια δημοτική αρχή έρχεται σε σύγκρουση με ένα μέσο ενημέρωσης, το ζήτημα δεν είναι προσωπικό. Είναι θεσμικό.
Οι δήμοι δεν είναι ιδιωτικές επιχειρήσεις.
Η ενημέρωση των πολιτών δεν μπορεί να λειτουργεί με κριτήρια «φιλικών» και «μη φιλικών» μέσων.
Και ακριβώς εδώ γεννιέται το κρίσιμο ερώτημα που θέτει δημόσια ο Μηταλίδης: ποιος ήταν ο συντάκτης του αρχικού δελτίου τύπου που οδήγησε τελικά τον Δήμο σε δικαστική ήττα;
Το ερώτημα δεν είναι τυπικό. Γιατί αν μια απόφαση τέτοιου τύπου ελήφθη ελαφρά τη καρδία, τότε το πρόβλημα είναι πολιτικό.
Αν όμως ελήφθη από πρόσωπα που δεν είχαν θεσμική αρμοδιότητα, τότε το πρόβλημα είναι ακόμη μεγαλύτερο.
Οι φήμες για τον «εγκέφαλο»
Στην τοπική κοινωνία της Καστοριάς εδώ και χρόνια κυκλοφορεί μια επίμονη φήμη όπως αναφέρει ο κ Μηταλίδης: Ότι πίσω από την επιλογή αποκλεισμού της εφημερίδας υπήρξε πρόσωπο που διατηρεί πολύ στενή συγγενική σχέση με τον δήμαρχο και το οποίο, την περίοδο εκείνη, κατείχε κομβική θέση στο Σκαπέρδειο Μέγαρο. Η πληροφορία αυτή δεν παρουσιάζεται ως κατηγορία. Παρουσιάζεται ως ερώτημα. Ακριβώς όπως το διατυπώνει και ο Κίμων Μηταλίδης.
Γιατί σε μια δημοκρατία οι φήμες δεν αντιμετωπίζονται με σιωπή.
Αντιμετωπίζονται με διαφάνεια.
Και εδώ εμφανίζεται μια ακόμη πιο ανησυχητική διάσταση της υπόθεσης.
Η σκιά των ανώνυμων λογαριασμών
Τα τελευταία χρόνια στην τοπική δημόσια συζήτηση εμφανίζονται συστηματικά ανώνυμα προφίλ στα κοινωνικά δίκτυα. Λογαριασμοί χωρίς ταυτότητα που: επιτίθενται σε δημοσιογράφους, υβρίζουν πολίτες, στοχοποιούν όποιον ασκεί κριτική στη δημοτική αρχή.
Σύμφωνα με όσα αναφέρει ο Μηταλίδης, υπάρχουν άνθρωποι ακόμη και μέσα στο περιβάλλον του δημάρχου που αποδίδουν τη διαχείριση τέτοιων λογαριασμών στο ίδιο πρόσωπο που φέρεται να είχε ρόλο και στην υπόθεση της εφημερίδας.
Αν αυτό δεν ισχύει, η διάψευση θα ήταν απλή. Αν όμως υπάρχει έστω και ένα ίχνος αλήθειας, τότε το ζήτημα αποκτά εντελώς διαφορετική διάσταση. Γιατί τότε δεν πρόκειται απλώς για μια συνηθισμένη πολιτική αντιπαράθεση, αλλά για σοβαρά ερωτήματα σχετικά με το αν υπάρχει οργανωμένη ανώνυμη διαδικτυακή δραστηριότητα που επηρεάζει τη δημόσια συζήτηση στην πόλη.
Δημοκρατία και ανωνυμία της εξουσίας
Η κριτική είναι συστατικό στοιχείο της δημοκρατίας.
Οι εφημερίδες υπάρχουν για να ελέγχουν την εξουσία.
Οι πολίτες έχουν δικαίωμα να εκφράζουν διαφωνία.
Αυτό που δεν είναι φυσιολογικό σε μια δημοκρατία είναι κάτι άλλο: η εξουσία να εμφανίζεται δημόσια με θεσμικό πρόσωπο
και ταυτόχρονα να απαντά ανώνυμα μέσα από προφίλ χωρίς όνομα. Αν πράγματι υπάρχει τέτοια πρακτική, τότε δεν πρόκειται για επικοινωνιακή τακτική. Πρόκειται για πολιτικό πρόβλημα διαφάνειας.
Τα ερωτήματα που μένουν
Η υπόθεση της ΟΔΟΥ μπορεί να ξεκίνησε ως δικαστική διαμάχη. Αλλά σήμερα έχει εξελιχθεί σε ένα ευρύτερο ζήτημα δημόσιας λειτουργίας.
Οι πολίτες της Καστοριάς δικαιούνται καθαρές απαντήσεις:
- Ποιος συνέταξε το αρχικό δελτίο τύπου κατά της εφημερίδας;
- Ποιος αποφάσισε τον αποκλεισμό της;
- Υπήρξε εμπλοκή εξωθεσμικών προσώπων;
- Υπάρχει οποιαδήποτε σχέση δημοτικών προσώπων με ανώνυμους λογαριασμούς στα κοινωνικά δίκτυα;
Η διαφάνεια δεν αποδυναμώνει μια δημοτική αρχή. Την προστατεύει. Γιατί όταν οι απαντήσεις δεν δίνονται θεσμικά, τότε η δημόσια συζήτηση γεμίζει υποψίες.
Και τότε, όπως έγραψε χαρακτηριστικά ο Κίμων Μηταλίδης, «το κουβάρι αρχίζει σιγά σιγά να ξετυλίγεται».
Οι πολίτες της Καστοριάς δεν χρειάζονται φήμες. Χρειάζονται απαντήσεις. Γιατί όταν οι θεσμοί μιλούν καθαρά, οι σκιές εξαφανίζονται από μόνες τους. Όταν όμως οι απαντήσεις δεν δίνονται, τότε τα ερωτήματα μεγαλώνουν. Και το πιο απλό από αυτά παραμένει ακόμη χωρίς απάντηση: ποιος τελικά μιλά στην Καστοριά;
Το παρόν δημοσίευμα αφορά ζητήματα δημοσίου ενδιαφέροντος και βασίζεται σε δημόσιες παρεμβάσεις και διαθέσιμες πληροφορίες. Το μέσο παραμένει απολύτως ανοικτό στη δημοσίευση οποιασδήποτε απάντησης ή διευκρίνισης από τα εμπλεκόμενα πρόσωπα ή τους αρμόδιους φορείς.
