Στον Δήμο Καστοριάς φαίνεται πως ακόμη και τα πιο απλά ζητήματα μπορούν να εξελιχθούν σε μικρές θεσμικές ιστορίες με μεγάλο πολιτικό ενδιαφέρον.
Δημότης που διατηρεί σκυλιά σε αγροτική περιοχή έλαβε έγγραφο από το Τμήμα Καθαριότητας. Το περιεχόμενο ήταν σαφές: απαγορεύεται η ρίψη περιττωμάτων ζώων στους δημοτικούς κάδους. Σε αντίθετη περίπτωση θα επιβληθεί πρόστιμο και ο κάδος θα απομακρυνθεί.
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο όμως δεν είναι η απαγόρευση. Είναι ότι το έγγραφο δεν έχει υπογραφή. Μόνο μια σφραγίδα: «Δήμος Καστοριάς – Τμήμα Καθαριότητας».
Και εδώ αρχίζει το πραγματικό ερώτημα. Ποιος αποφάσισε αυτή την προειδοποίηση; Ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη της; Διότι στη δημόσια διοίκηση, όταν μια υπηρεσία απειλεί με πρόστιμο και απομάκρυνση κάδου, δεν πρόκειται για «χαρτάκι». Πρόκειται για διοικητική πράξη. Και οι διοικητικές πράξεις έχουν υπογραφή.
Ας υποθέσουμε ότι ο Δήμος έχει δίκιο. Ας υποθέσουμε ότι πράγματι απαγορεύεται η ρίψη περιττωμάτων ζώων στους κάδους. Τότε προκύπτει ένα απλό, πρακτικό και απολύτως λογικό ερώτημα: Πού πρέπει να τα πετούν οι πολίτες; Στους δρόμους; Στα χωράφια; Να τα αποθηκεύουν στο σπίτι; Διότι στην καθημερινότητα μιας πόλης, τα σκυλιά υπάρχουν. Και μαζί τους υπάρχει και η ανάγκη υγειονομικής διαχείρισης των αποβλήτων τους.
Το ακόμη πιο ενδιαφέρον ερώτημα αφορά το δημοτικό κυνοκομείο. Σε κάθε τέτοια δομή φιλοξενούνται δεκάδες ζώα. Και κάθε μέρα συλλέγονται οργανικά απόβλητα. Το ερώτημα είναι απλό: Σε ποιον κάδο καταλήγουν αυτά; Να ανοίξουμε την συζήτηση;
Αν – αν λέμε, τελικά οδηγούνται στο ίδιο σύστημα απορριμμάτων, τότε η απαγόρευση προς τους πολίτες αποκτά μια περίεργη διοικητική λογική: Ό,τι επιτρέπεται στον Δήμο, απαγορεύεται στον δημότη.
Μια ακόμη σκιά είναι ότι το συγκεκριμένο έγγραφο, σύμφωνα με πληροφορίες, δεν στάλθηκε μαζικά στους δημότες. Στάλθηκε σε έναν συγκεκριμένο. Και εδώ αρχίζει η πολιτική διάσταση του ζητήματος. Σε κάθε δημοκρατική διοίκηση ισχύει μια απλή αρχή: οι κανόνες εφαρμόζονται σε όλους ή σε κανέναν.
Όταν όμως εμφανίζονται «επιλεκτικές» υπενθυμίσεις κανονισμών, τότε γεννιέται μια άλλη υποψία: μήπως κάποιοι κανονισμοί ενεργοποιούνται μόνο όταν υπάρχει πολιτική διαφωνία με τη δημοτική αρχή;
Μικρό θέμα – μεγάλη εικόνα
Μπορεί να φαίνεται ένα μικρό περιστατικό. Ένας κάδος. Μερικά σκυλιά. Ένα έγγραφο χωρίς υπογραφή. Όμως τέτοιες μικρές ιστορίες λένε πολλά για τον τρόπο που λειτουργεί μια διοίκηση.
Γιατί όταν ένας Δήμος απειλεί με πρόστιμο χωρίς υπογραφή, δημιουργεί κανόνες χωρίς σαφή εφαρμογή και απευθύνεται επιλεκτικά σε πολίτες τότε το θέμα δεν είναι τα σκυλιά. Το θέμα είναι αν η διοίκηση λειτουργεί με κανόνες ή με διαθέσεις.
Και αυτό είναι ένα ερώτημα που αφορά όλους τους δημότες.
«Το μέσο ασκεί δημοσιογραφικό έλεγχο σε ζητήματα δημοσίου ενδιαφέροντος βάσει δημοσίων εγγράφων και παραμένει ανοικτό σε κάθε θεσμική απάντηση.»
